കേരളത്തിൻ്റെ സാംസ്കാരിക ഭൂമികയെ സമ്പന്നമാക്കുന്നതിൽ നിർണ്ണായക പങ്ക് വഹിക്കുന്നത് നൂറ്റാണ്ടുകളായി കൈമാറി വരുന്ന പരമ്പരാഗത കലാരൂപങ്ങളാണ്. ഇവ കേവലം വിനോദോപാധികൾ എന്നതിലുപരി, ഓരോ പ്രദേശത്തിൻ്റെയും സാമൂഹികവും മതപരവുമായ ചരിത്രങ്ങളെ അടയാളപ്പെടുത്തുന്നു. പ്രധാനമായും മൂന്ന് ശാഖകളായാണ് കേരളീയ കലകൾ വേർതിരിക്കപ്പെടുന്നത്: ശാസ്ത്രീയ കലകൾ (ഉദാഹരണത്തിന്, കഥകളിയും മോഹിനിയാട്ടവും പോലെ ചിട്ടപ്പെടുത്തിയ നിയമങ്ങളുള്ളവ), ക്ഷേത്രകലകൾ (കൂടിയാട്ടം പോലെ ക്ഷേത്ര മതിൽക്കെട്ടിനുള്ളിൽ മാത്രം അവതരിപ്പിക്കുന്നവ), നാടോടി കലകൾ (തെയ്യം, പൂരക്കളി തുടങ്ങിയവ പോലെ തദ്ദേശീയ സമൂഹങ്ങളുടെ ആചാരാനുഷ്ഠാനങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടവ). ഈ മൂന്ന് വിഭാഗങ്ങളിലായി നിലനിൽക്കുന്നവയിൽ, ലോകമെമ്പാടുമുള്ള കലാസ്നേഹികളുടെ ശ്രദ്ധ ആകർഷിച്ചതും കേരളത്തിൻ്റെ തനതായ സ്വത്വം വിളിച്ചോതുന്നതുമായ ഏറ്റവും പ്രധാനപ്പെട്ട കലാരൂപങ്ങളെക്കുറിച്ചുള്ള വിശദാംശങ്ങൾ താഴെ ചേർക്കുന്നു.
കഥകളി (Kathakali)
‘കലകളുടെ രാജാവ്’ എന്ന് വിശേഷിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന കഥകളി കേരളത്തിൻ്റെ ലോകപ്രശസ്തമായ ശാസ്ത്രീയ നൃത്തരൂപമാണ്. 17 – നൂറ്റാണ്ടിൽ രൂപംകൊണ്ട ഈ കലാരൂപം നൃത്തം, സംഗീതം, അഭിനയം, മുദ്രാവിനിമയം, വേഷവിധാനം (അലങ്കാരം) എന്നിവയുടെ ഒരു സമന്വയമാണ്. പുരാണ കഥകളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള കഥകളിയിൽ കഥാപാത്രങ്ങളെ അവരുടെ സ്വഭാവമനുസരിച്ച് പച്ച, കത്തി, താടി, കരി, മിനുക്ക് എന്നിങ്ങനെ വിവിധ വർണ്ണങ്ങൾ നൽകി അലങ്കരിക്കുന്നു.
മോഹിനിയാട്ടം (Mohiniyattam)
കേരളത്തിൻ്റെ തനതായ ശാസ്ത്രീയ നൃത്തരൂപമാണ് മോഹിനിയാട്ടം. ‘മോഹിനി’ എന്ന പദത്തിൽ നിന്നാണ് ഇതിന് ആ പേര് ലഭിച്ചത്. ലാസ്യഭാവത്തിനും (സൗമ്യമായ ഭാവം), മനോഹാരിതയ്ക്കും പേരുകേട്ട ഈ നൃത്ത രൂപം, ഭരതനാട്യത്തിൻ്റെയും കഥകളിയുടെയും ലയനമായി കണക്കാക്കപ്പെടുന്നു. വെളുത്തതോ ഇളം സ്വർണ്ണ വർണ്ണമുള്ളതോ ആയ വേഷവിധാനവും, ലളിതമായ ചലനങ്ങളും ഈ കലാരൂപത്തിൻ്റെ സവിശേഷതകളാണ്.
തെയ്യം (Theyyam)
വടക്കൻ കേരളത്തിലെ (പ്രധാനമായും കണ്ണൂർ, കാസർഗോഡ് ജില്ലകൾ) ഒരു പ്രധാന അനുഷ്ഠാന കലാരൂപമാണ് തെയ്യം. ‘ദൈവം’ എന്ന വാക്കിൽ നിന്നാണ് തെയ്യം ഉണ്ടായത്. ദൈവങ്ങളെയും വീരന്മാരെയും പ്രീതിപ്പെടുത്താൻ കെട്ടിയാടുന്ന ഈ കലാരൂപം, തനത് ആചാരങ്ങൾ, വിചിത്രമായ വേഷവിധാനങ്ങൾ, മുഖത്തെഴുത്ത് എന്നിവയാൽ ശ്രദ്ധേയമാണ്. തെയ്യക്കോലങ്ങൾ ആടിയുലഞ്ഞ് ഭക്തർക്ക് അനുഗ്രഹം നൽകുന്ന അരുളപ്പാട് ഇവിടത്തെ പ്രധാന ചടങ്ങാണ്.
കൂടിയാട്ടം (Koodiyattam)
കേരളത്തിലെ ഏറ്റവും പുരാതനമായ ശാസ്ത്രീയ രംഗകലകളിൽ ഒന്നാണ് കൂടിയാട്ടം. യുനെസ്കോ ഇതിനെ ലോകത്തിൻ്റെ അമൂല്യ പൈതൃക കലാരൂപമായി പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടുണ്ട്. ചാക്യാർ സമുദായക്കാരാണ് പരമ്പരാഗതമായി ഇത് അവതരിപ്പിക്കുന്നത്. ക്ഷേത്രങ്ങളിലെ കൂത്തമ്പലങ്ങളിൽ അവതരിപ്പിക്കപ്പെടുന്ന ഈ കലാരൂപത്തിൽ, സംസ്കൃത നാടകങ്ങളെ അടിസ്ഥാനമാക്കിയുള്ള സംഭാഷണങ്ങൾ, മുദ്രാവിനിമയം, അഭിനയം എന്നിവയ്ക്ക് വലിയ പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു.
കളരിപ്പയറ്റ് (Kalaripayattu)
ലോകത്തിലെ ഏറ്റവും പഴക്കമേറിയ ആയോധന കലകളിലൊന്നാണ് കളരിപ്പയറ്റ്. ‘കളരി’ എന്ന പരിശീലനകേന്ദ്രത്തിൽ അഭ്യസിക്കുന്ന ഈ കലാരൂപം ശരീരത്തിൻ്റെ വഴക്കം, ആയുധ പ്രയോഗം, മർമ്മ കല എന്നിവയ്ക്ക് പ്രാധാന്യം നൽകുന്നു. കേരളത്തിൻ്റെ സാമൂഹിക-രാഷ്ട്രീയ ചരിത്രത്തിൽ കളരിപ്പയറ്റിന് വലിയ സ്ഥാനമുണ്ട്.
ഓട്ടംതുള്ളൽ (Ottamthullal)
പതിനെട്ടാം നൂറ്റാണ്ടിൽ കുഞ്ചൻ നമ്പ്യാർ രൂപം നൽകിയ ഈ കലാരൂപം, സാധാരണക്കാർക്ക് മനസ്സിലാകുന്ന ലളിതമായ നർമ്മത്തിലൂടെയും പരിഹാസത്തിലൂടെയും സാമൂഹിക വിമർശനം നടത്തുന്ന ഒന്നാണ്. ഒറ്റയാൾ പ്രകടനമായ ഓട്ടംതുള്ളലിൽ, കഥകളിയിലെ വേഷവിധാനത്തോട് സാമ്യമുള്ള വസ്ത്രങ്ങൾ ധരിക്കുന്നു. ‘മിഴാവ്’ ആണ് പ്രധാന വാദ്യം.
തിറയാട്ടം (Thirayattam)
മലബാർ മേഖലയിലെ കാവുകളിലും ക്ഷേത്രങ്ങളിലും അവതരിപ്പിക്കുന്ന ഒരു പ്രധാന അനുഷ്ഠാന കലാരൂപമാണ് തിറയാട്ടം. തെയ്യത്തിനോട് സാമ്യമുണ്ടെങ്കിലും, ഇതിന് അതിൻ്റേതായ പ്രത്യേകമായ വേഷവിധാനങ്ങളും ആചാരങ്ങളുമുണ്ട്. അമ്മ ദൈവങ്ങളെയും വീരന്മാരെയും ആരാധിക്കുന്ന ഈ കലാരൂപം കോഴിക്കോട്, മലപ്പുറം ജില്ലകളിലാണ് കൂടുതലായി കണ്ടുവരുന്നത്.
കേരളത്തിൻ്റെ പ്രധാനപ്പെട്ട പരമ്പരാഗത കലാരൂപങ്ങൾ ഇവയാണ്: കഥകളി, മോഹിനിയാട്ടം, തെയ്യം, കൂടിയാട്ടം, കളരിപ്പയറ്റ്, ഓട്ടംതുള്ളൽ, തിറയാട്ടം. കൂടാതെ കൃഷ്ണനാട്ടം, ചാക്യാർ കൂത്ത്, പൂരക്കളി, മാർഗ്ഗംകളി തുടങ്ങിയ അനേകം പ്രാദേശിക കലകളും കേരളത്തിൻ്റെ പൈതൃകത്തിന് മുതൽക്കൂട്ടാണ്.