കേരളത്തിൻ്റെ കിഴക്കൻ അതിർത്തിയായി നിലകൊള്ളുന്ന പശ്ചിമഘട്ടം, സംസ്ഥാനത്തിൻ്റെ കാലാവസ്ഥ, ജൈവവൈവിധ്യം, ജലസ്രോതസ്സുകൾ എന്നിവയിൽ നിർണ്ണായക പങ്ക് വഹിക്കുന്നു. തമിഴ്നാടുമായി അതിർത്തി പങ്കിടുന്ന ഈ മലനിരകൾ കേരളത്തിൻ്റെ പ്രധാന വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രങ്ങൾ കൂടിയാണ്.
ആനമുടി (Anamudi)
പശ്ചിമഘട്ടത്തിലെയും ദക്ഷിണേന്ത്യയിലെയും ഏറ്റവും ഉയരം കൂടിയ കൊടുമുടിയാണ് ആനമുടി (2,695 മീറ്റർ). ഇടുക്കി ജില്ലയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇത് എറണാകുളം ജില്ലയുടെ അതിർത്തിയോട് ചേർന്നാണ്. ഇരവികുളം ദേശീയോദ്യാനത്തിന്റെ ഭാഗമായ ആനമുടി, ആനകളുടെ വിഹാരകേന്ദ്രമാണ്. ഈ പ്രദേശത്തെ ഷോല വനങ്ങളും പുൽമേടുകളും ജൈവവൈവിധ്യത്തിന് പേരുകേട്ടതാണ്.
അഗസ്ത്യമല (Agasthyamala)
തിരുവനന്തപുരം ജില്ലയുടെയും തമിഴ്നാടിൻ്റെയും അതിർത്തിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന മലനിരകളാണ് അഗസ്ത്യമല (1,868 മീറ്റർ). പ്രശസ്തമായ അഗസ്ത്യാർകൂടം ഈ മലനിരകളിലാണ്. ആയുർവേദ ആചാര്യനായ അഗസ്ത്യമുനി ഇവിടെ തപസ്സ് ചെയ്തുവെന്ന് വിശ്വസിക്കപ്പെടുന്നു. യുനെസ്കോയുടെ ലോക പൈതൃക പദവി ലഭിച്ച ഈ പ്രദേശം ജൈവവൈവിധ്യത്തിന് പേരുകേട്ടതാണ്.
ശബരിമല മലനിരകൾ
പത്തനംതിട്ട ജില്ലയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ശബരിമല മലനിരകൾ പ്രധാനമായും ഒരു തീർത്ഥാടന കേന്ദ്രമായാണ് അറിയപ്പെടുന്നത്. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് ഏകദേശം 1260 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഈ പ്രദേശം, ശബരിമല ക്ഷേത്രത്തിൻ്റെ സാന്നിധ്യം കാരണം ഇന്ത്യയിലെ ഏറ്റവും തിരക്കേറിയ മലമ്പ്രദേശങ്ങളിലൊന്നായി മാറുന്നു. പെരിയാർ കടുവാ സങ്കേതത്തിന്റെ ഭാഗമായതിനാൽ ഈ പ്രദേശത്ത് കടുവകൾ, ആനകൾ തുടങ്ങിയ വന്യജീവികളെ കാണാം.
റാണിപുരം മലകൾ (Ranipuram Hills)
‘കേരളത്തിൻ്റെ ഊട്ടി’ എന്നറിയപ്പെടുന്ന റാണിപുരം മലകൾ കാസർഗോഡ് ജില്ലയിലാണ് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്നത്. ട്രെക്കിങ്ങിന് പേരുകേട്ട ഈ പ്രദേശം നിത്യഹരിത വനങ്ങളാലും വിശാലമായ പുൽമേടുകളാലും സമ്പന്നമാണ്. സമുദ്രനിരപ്പിൽ നിന്ന് 750 മീറ്റർ ഉയരത്തിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന റാണിപുരം പ്രകൃതി സ്നേഹികൾക്കും ഏകാന്തത ആഗ്രഹിക്കുന്നവർക്കും പറ്റിയ ഒരിടമാണ്.
വയനാടൻ മലനിരകൾ (Wayanad Hills)
വയനാട് ജില്ലയിൽ വ്യാപിച്ചുകിടക്കുന്ന ഈ മലനിരകൾ കേരളത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട സുഗന്ധവ്യഞ്ജന ഉൽപ്പാദന മേഖലയാണ്. ചെമ്പ്ര കൊടുമുടി (2100 മീറ്റർ) ഇവിടത്തെ പ്രധാന ആകർഷണമാണ്. ഈ പ്രദേശം ചരിത്രപരമായി എടക്കൽ ഗുഹ ഉൾപ്പെടെയുള്ള പ്രാചീന സംസ്കാരങ്ങളുടെ കേന്ദ്രമാണ്.
ഇലവീഴാപൂഞ്ചിറ
കോട്ടയം ജില്ലയിലെ പൂഞ്ഞാറിനടുത്ത് സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന ഇലവീഴാപൂഞ്ചിറ ഒരു പ്രധാന വിനോദസഞ്ചാര കേന്ദ്രമാണ്. മൂന്ന് കുന്നുകളാൽ ചുറ്റപ്പെട്ട ഈ പ്രദേശം, മഴക്കാലത്തെ കോടമഞ്ഞിനും മനോഹരമായ കാഴ്ചകൾക്കും പേരുകേട്ടതാണ്. ഇവിടെ നിന്നാൽ കോട്ടയത്തിൻ്റെയും ഇടുക്കിയുടെയും അതിർത്തി പ്രദേശങ്ങളുടെ മനോഹരമായ ദൃശ്യങ്ങൾ ആസ്വദിക്കാനാകും.
വാഗമൺ
ഇടുക്കി, കോട്ടയം ജില്ലകളുടെ അതിർത്തിയിൽ സ്ഥിതി ചെയ്യുന്ന വാഗമൺ, പൈൻ മരക്കാടുകൾ, പുൽമേടുകൾ, മൊട്ടക്കുന്നുകൾ എന്നിവയ്ക്ക് പ്രസിദ്ധമാണ്. ട്രെക്കിംഗ്, പാരാഗ്ലൈഡിംഗ് തുടങ്ങിയ സാഹസിക വിനോദങ്ങൾ ഇവിടെ പ്രോത്സാഹിപ്പിക്കപ്പെടുന്നു. കേരളത്തിലെ പ്രധാനപ്പെട്ട ഹിൽ സ്റ്റേഷനുകളിൽ ഒന്നാണിത്.
കേരളത്തിൻ്റെ ഭൂപ്രകൃതിയെ നിർണ്ണയിക്കുന്ന പ്രധാന മലനിരകളും കുന്നിൻ പ്രദേശങ്ങളും ഇവയാണ്: ആനമുടി, അഗസ്ത്യമല, ശബരിമല മലനിരകൾ, റാണിപുരം മലകൾ, വയനാടൻ മലനിരകൾ, ഇലവീഴാപൂഞ്ചിറ, വാഗമൺ.